Medicana Ataköy Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Burak Uzel, NEJM Evidence dergisinde yayımlanan ve 513 bin 358 kişinin katıldığı araştırmanın bulgularını değerlendirdi.
Respiratuvar sinsityal virüs (RSV); özellikle bebeklerde, ileri yaştaki bireylerde ve kronik hastalığı bulunan kişilerde ciddi solunum yolu enfeksiyonlarına yol açabiliyor. Sağlıklı erişkinlerde çoğunlukla soğuk algınlığı benzeri belirtilerle seyreden enfeksiyon, risk grubundaki kişilerde zatürreye ve hastaneye yatışa neden olabiliyor. DAN-RSV araştırmasında 513 bin 358 kişi randomize edildi; bunların 511 bin 535'i birincil etkinlik analizine dahil edildi.
Araştırmanın sonuçlarını değerlendiren Uzm. Dr. Burak Uzel, 255 bin 574 kişinin yer aldığı aşı grubunda RSV nedeniyle 19 hastaneye yatış görüldüğünü, 255 bin 961 kişilik kontrol grubunda ise bu sayının 64 olduğunu bildirdi. Uzel, bulguların RSV ile ilişkili hastaneye yatışlarda yüzde 70,3'lük göreceli azalmaya işaret ettiğini belirtti. 75 yaş ve üzerindeki katılımcılarda aşı grubunda 7, kontrol grubunda ise 29 hastaneye yatış kaydedildi. Bu yaş grubunda aşının tahmini etkinliği yüzde 75,8 olarak hesaplandı.
Uzm. Dr. Burak Uzel, araştırma bulguları değerlendirilirken göreceli risk azalması ile mutlak risk azalmasının birbirinden ayrılması gerektiğini vurguladı. RSV nedeniyle hastaneye yatış sıklığının aşı grubunda 1.000 kişi-yılı başına 0,16, kontrol grubunda ise 0,55 olduğunu aktaran Uzel, aşının mutlak yararının kişinin yaşı ve ciddi enfeksiyon riskiyle birlikte ele alınması gerektiğini söyledi. Tüm solunum yolu hastalıklarına bağlı hastaneye yatışlarda aşı grubunda 1.295, kontrol grubunda 1.396 vaka görüldüğünü belirten Uzel, yüzde 7,1'lik tahmini azalmaya karşılık gelen bu farkın istatistiksel olarak anlamlı bulunmadığını kaydetti. Araştırmada tüm nedenlere bağlı ölümlerde de anlamlı bir azalma gösterilemedi.
Aşıda nadir görülen yan etki bulgusu
Araştırmanın güvenlilik değerlendirmesinde, aşı uygulanan 5 kişide Guillain–Barré sendromu (GBS) geliştiği bildirildi. Bağışıklık sisteminin periferik sinirleri etkilediği nadir bir nörolojik hastalık olan GBS, kas güçsüzlüğüne; ağır vakalarda ise solunum kaslarının etkilenmesine yol açabiliyor. Yaklaşık 240 bin kişinin aşılandığı çalışmada 5 GBS vakası bildirilmesini dikkate alınması gereken bir güvenlilik sinyali olarak değerlendiren Uzel, bu gözlemin vakaların tamamında aşının kesin neden olduğunu kanıtlamadığını ifade etti. Ciddi advers olay oranı aşı grubunda yüzde 2, kontrol grubunda ise yüzde 2,2 olarak kaydedildi.
RSV aşısı hangi yaş gruplarına öneriliyor?
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerinin (CDC) 2026 yılı önerilerine göre, daha önce RSV aşısı yaptırmamış 75 yaş ve üzerindeki tüm bireylere tek doz aşı öneriliyor. 50-74 yaş arasındaki bireylerde ise KOAH, kronik kalp hastalıkları, bağışıklık baskılanması, belirli diyabet komplikasyonları veya ciddi RSV enfeksiyonu riskini artıran diğer sağlık durumlarının bulunması halinde aşılama tavsiye ediliyor. 50 yaşın altındaki erişkinler için genel nüfusa yönelik rutin RSV aşılaması önerilmiyor.
Mevcut öneriler kapsamında yetişkinlere tek doz uygulanan RSV aşısının, grip aşısından farklı olarak her yıl tekrarlanması gerekmiyor. Söz konusu yaş grubu önerilerinin ABD CDC rehberine dayandığı, Türkiye'deki uygulamalarda ise güncel ulusal öneriler ile aşıların ruhsat koşullarının ayrıca dikkate alınması gerektiği belirtildi.
Uzm. Dr. Burak Uzel, araştırmanın özellikle ileri yaştaki bireylerde RSV nedeniyle hastaneye yatışların azaltılmasında aşının etkisini ortaya koyduğunu belirtti. Uzel, aşılama kararının kişinin yaşı, kronik hastalıkları ve bireysel riskleri dikkate alınarak verilmesi gerektiğini kaydetti.
Bilimsel Kaynaklar
Lassen MC ve ark. Bivalent RSV Prefusion F Vaccine to Prevent Hospitalizations in Adults. NEJM Evidence. 2026. DOI: 10.1056/EVIDoa2600272.
Centers for Disease Control and Prevention (CDC). RSV Vaccine Guidance for Adults. 2026.
Henüz onaylanmış yorum yok. İlk yorumu siz yapın.